وسواس فکری - وسواس فکری یک بیماری روانی - اصرار به انجام کاری - لیسانا
Banner

وسواس فکری

وسواس فکری یک بیماری روانی می باشد که باعث تکرار افکار یا احساسات ناخواسته (وسواس) یا اصرار به انجام کاری بارها و بارها (اجبار) می شود. برخی افراد می توانند هم وسواس و هم اجبار داشته باشند.

وسواس فکری در مورد عادت هایی مانند جویدن ناخن ها یا فکر کردن به افکار منفی نیست بلکه یک فکر وسواسی ممکن است که اعداد یا رنگهای خاصی را  “خوب” یا “بد” بپندارد. یک عادت اجباری می تواند اینگونه باشد که هفت بار بعد از دست زدن به چیزی که کثیف می باشد، دست خود را بشویید. اگرچه امکان دارد بخواهید به این کارها  فکر نکنید یا انجام ندهید، اما توان ایستادگی در مقابل آن را ندارید.

علائم و نشانه ها :

افراد مبتلا به وسواس فکری ممکن است علائم وسواس، اجبار یا هر دو را داشته باشند. این علائم می تواند در همه جنبه های زندگی ، مانند کار ، مدرسه و روابط شخصی اختلال ایجاد کند.

وسواس ، افکار ، اصرارها یا تصاویر ذهنی مکرر می باشند که باعث اضطراب می شوند. علائم شایع آن عبارتند از:

  • ترس از میکروب یا آلودگی
  • افکار ممنوع یا تابو مربوط به رابطه جنسی ، مذهب یا آسیب
  • افکار پرخاشگرانه نسبت به دیگران یا خود
  • داشتن چیزهای متقارن یا نظم کامل

اجبار رفتارهای تکراری می باشد که فرد مبتلا به OCD در پاسخ به یک فکر وسواسی ، احساس ترغیب به انجام آن را دارد. اجبارهای رایج شامل موارد زیر است:

  • تمیز کردن بیش از حد و یا شستن دست
  • ترتیب امور با روشی خاص
  • چک کردن مکرر، مانند چک کردن مکرر برای دیدن اینکه قفل درب قفل می باشد یا خیر یا خاموش بودن اجاق گاز
  • شمارش اجباری

همه  عادت ها اجباری نیستند. هر کس گاهی اوقات موارد را چک می کند. اما شخص مبتلا به وسواس فکری به طور کلی نمی توانید افکار یا رفتارهای خود را کنترل کند ، حتی اگر این افکار یا رفتارها مفرط باشند. حداقل 1 ساعت در روز را صرف این افکار یا رفتارها می کنند. هنگام انجام رفتارها  لذت نمی برند ، اما گاها از اضطرابی که افکار ایجاد میکنند احساس تسکین کنند. به دلیل این افکار یا رفتارها در زندگی روزمره خود با مشکلات زیادی دست و پنجه نرم می کنند.

برخی از مبتلایان به وسواس فکری  دچار اختلال تیک نیز می شوند. حرکات ناگهانی ، مختصر ، حرکات تکراری مانند چشمک زدن و سایر حرکات چشم، حرکت سر و شانه از جمله ی این تیک ها میتواند باشد. از تیک های آوایی می توان به صداهای تکراری گلو و  صدای زوزه مانند  اشاره کرد.

ممکن است علائم پایدار نباشند و با گذشت زمان تسهیل شوند یا بدتر شوند. افراد مبتلا به وسواس فکری گاها، سعی کنند با جلوگیری از شرایطی که باعث به وجود آمدن وسواس می شود ، به خود کمک کنند ، یا امکان دارد برای آرام کردن خود از الکل یا دارو استفاده کنند. اگرچه بیشتر بزرگسالان مبتلا به وسواس فکری می دانند که کاری که انجام می دهند معنی ندارد اما برخی از بزرگسالان و بیشتر کودکان درک نمی کنند که رفتار آنها غیر معمول می باشد. والدین یا معلمان به طور معمول علائم وسواس فکری را در کودکان تشخیص می دهند.

اگر فکر می کنید وسواس فکری دارید ، در مورد علائم خود با پزشک خود صحبت کنید. در صورت عدم درمان ، وسواس فکری می تواند در تمام جنبه های زندگی شما اختلال ایجاد کند.

علائم و نشانه ها

عواملی که ریسک ابتلا به وسواس فکری را افزایش می دهند:

وسواس فکری یک اختلال شایع می باشد که بزرگسالان ، نوجوانان و کودکان در سراسر جهان را تحت تأثیر قرار می دهد. بیشتر افراد در حدود 19 سالگی تشخیص داده می شوند که  معمولاً سن شروع این اختلال در پسران زودتر از دختران می باشد .

دلایل وسواس فکری ناشناخته است ، اما عواملی که  خطر ابتلا به آن را افزایش میدهند شامل موارد زیر است:

  •     ژنتیک

مطالعات دوقلوها و خانواده نشان میدهد افرادی که اقوام درجه یک (مانند والدین ، خواهر و برادر یا فرزند) مبتلا به وسواس فکری دارند،  در معرض خطر بیشتری هستند. محققین  به بررسی ارتباط بین ژنتیک و وسواس فکری ادامه می دهند و ممکن است به بهبود تشخیص و درمان وسواس فکری کمک کنند.

ژنتیک

  • ساختار مغز و عملکرد

مطالعات تصویربرداری از مغز  تفاوت هایی در قشر فرونتال و ساختارهای زیر قشر مغز در بیماران مبتلا به وسواس فکری را نشان می دهد. به نظر می رسد بین علائم وسواس فکری و ناهنجاری ها، در مناطق خاصی از مغز ارتباط وجود دارد ، اما این ارتباط کاملا مشخص نمی باشد. تحقیقات در این باره هنوز در حال انجام می باشد. شناخت علل به تعیین روشهای درمان وسواس فکری کمک خواهد کرد.

ساختار مغز و عملکرد

  • محیط

در برخی مطالعات ارتباط بین آسیب های کودکی و علائم وسواس فکری گزارش شده است. برای درک بهتر این رابطه ، تحقیقات بیشتری باید صورت بگیرد. در بعضی موارد ، کودکان ممکن است علائم OCD را به دنبال عفونت استرپتوکوکی بروز دهند. به این بیماری اختلالات خود ایمنی کودکان گفته می شود که با عفونت های استرپتوکوکی (PANDAS) همراه می باشد.

محیط

روشهای درمانی

وسواس فکری به طور معمول با دارو ، روان درمانی یا ترکیبی از این دو، درمان می شود. اگرچه بیشتر بیماران مبتلا به وسواس فکری به درمان پاسخ می دهند، اما برخی از بیماران همچنان علائم این اختلال را دارند.

بعضی اوقات افراد مبتلا به وسواس فکری اختلالات روانی دیگری مانند اضطراب ، افسردگی و اختلال ” بدن غیر طبیعی”  را تجربه می کنند ، اختلالی که در آن شخص به اشتباه فکر میکند که بخشی از بدن آنها غیر طبیعی می باشد. توجه به این اختلالات در تصمیم گیری در مورد درمان مهم می باشد.

دارو

مهارکننده های برگشت مجدد سروتونین (SSRI) ، که شامل مهارکننده های انتخابی بازگشت مجدد سروتونین SSRI ها که برای کاهش علائم وسواس فکری تجویز می شوند .

SRI ها معمولاً در درمان وسواس فکری نسبت به افسردگی به دوز روزانه بالاتری نیاز دارند و ممکن است 8 تا 12 هفته طول بکشد تا شروع به کار کند ، اما برخی از بیماران سریعتر بهبود پیدا میکنند.

اگر علائم با این نوع داروها بهبود نیابد ، برخی از بیماران به یک داروی آنتی سایکوتیک پاسخ  می دهند. اگرچه تحقیقات نشان می دهد که یک داروی آنتی سایکوتیک می تواند در مدیریت علائم برای افرادی که وسواس فکری و تیک دارند اثربخش باشد.

اگر دارویی برای شما تجویز شده است، حتماً با پزشک یا داروساز خود صحبت کنید تا مطمئن شوید خطرات و مزایای داروهای مصرف شده را می دانید. بدون مشورت با پزشک از مصرف دارو خودداری کنید. قطع ناگهانی دارو منجر به “بازگشت مجدد” یا بدتر شدن علائم وسواس فکری  می شود. هر گونه نگرانی در مورد عوارض جانبی را فوراً به پزشک گزارش دهید. ممکن است شما نیاز به تغییر در دوز دارو یا به داروی دیگری  نیاز داشته باشید.

روان درمانی

روان درمانی می تواند یک درمان موثر برای بزرگسالان و کودکان مبتلا به وسواس فکری باشد. تحقیقات نشان می دهد که انواع خاصی از روان درمانی ، از جمله رفتار درمانی شناختی (CBT)و سایر روشهای درمانی مرتبط (به عنوان مثال ، آموزش معکوس عادت) می تواند به اندازه دارو برای بسیاری از افراد مؤثر باشد. تحقیقات همچنین نشان می دهد که نوعی از CBT بنام Exposure و Reaction Prevention (EX / RP) -در کاهش رفتارهای اجباری در وسواس فکری ، حتی در افرادی که به خوبی به داروهای SRI پاسخ ندادند ، موثر می باشد.

مانند بیشتر اختلالات روانی ، درمان معمولاً شخصی می باشد و امکان دارد با دارو یا روان درمانی یا با ترکیبی از هر دو شروع شود.

روشهای درمانی

سایر گزینه های درمانی

در سال 2018 ، FDA تحریک مغناطیسی Transcranial (TMS) را به عنوان یک  درمان کمکی وسواس فکری در بزرگسالان تصویب کرد.

محققان در حال انجام تحقیقات در مورد سایر روشهای درمانی جدید برای افرادی هستند که به درمان  وسواس فکری به روشهای معمول پاسخ نمی دهد. این رویکردهای جدید شامل درمان ترکیبی و افزودنی (تقویت) و همچنین تکنیک های جدید مانند تحریک عمیق مغز می باشد. 

درباره ی تیم محتوای لیسانا

مطلب پیشنهادی

نحوه برخورد با افراد دارای اختلال سادیسم!

نحوه برخورد با افراد دارای اختلال سادیسم!

نحوه برخورد با افراد سادیسمی سخت است و برای برخی افراد بسیار مشکل است به …

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

Banner